Çerçeve Yasa TBMM’den Geçti: Yeni Parti’nin Stratejisi

PKK’nın silah bırakmasının ve kendini feshetmesinin yasal ve hukuki temelini oluşturan çerçeve yasa teklifi TBMM Genel Kurulu’nda, 10 Ağustos günü 12 saatlik bir oturum sonucunda 563 mevcut milletvekili arasından 467 evet oyuyla kabul edilirken 87 ret oyu ve 7 çekimser oy kullanıldı. AKP, MHP ve DEM Parti’den hiçbir milletvekili ret oyu kullanmazken YENİ Parti’den çok sayıda hem ret hem de kabul oyu çıktı.

Abdullah Öcalan’ın çağrısı üzerine 11 Temmuz 2025 tarihinde PKK’nın fiilen silah bırakmasının ardından devletin bu doğrultudaki yasal düzenlemelerinin ve genel yaklaşımının belirlenmesi amacıyla TBMM’de 2025 yılının sonlarında Milli Dayanışma, Kardeşlik ve Demokrasi Komisyonu oluşturuldu. Farklı partilerin katılmasıyla süreç salt hükümet politikası ile yönetilmekten çıkıp parlamenter zemine taşındı. Komisyonun konuya ilişkin raporunun Şubat ayında kabul edilmesinden sonra meseleye dair bir “çerçeve yasa” fikri somutlaşmış olsa da yasanın aylarca TBMM’ye sunulmaması ve içeriklerin kamuoyuna açıklanmaması hem siyasi partilerin hem de kamuoyunun tepkisini çekti. Yasa taslağına dair ilk somut bilgiler Temmuz ayının sonlarında basına yansıdı. Çerçeve yasanın 5 Ağustos tarihinde resmen TBMM Başkanlığına sunulmasından önceki süreçte siyasi partiler pozisyon almaya başlarken Özgür Özel ve 90 milletvekilinin mutlak butlan kararından sonra CHP’den ayrılıp Yeni Parti’yi kurmasıyla gündem kısa süreli değişikliğe uğradı. 7-8 Ağustos’ta gerçekleşen 17 saatlik bir oturumdan sonra Adalet Komisyonu’ndan geçen çerçeve yasa teklifi, 10 Ağustos günü Genel Kurul tarafından da kabul edilerek yasalaştı.

Toplam 12 maddeden oluşan “Milli Dayanışma ve Toplumsal Bütünleşmenin Güçlendirilmesine Dair Kanun“ başlıklı çerçeve yasanın örgütle ilişkili mahkumlara dair maddelerinin uygulanması için PKK’nın fiilen ve resmen silah bırakıp kendini feshetmesinin MGK tarafından onaylanması ve kararın Resmi Gazete’de kamuoyuna duyurulması beklenecek. Bunu takiben PKK/KCK ilişkili faaliyetlerden hüküm giyen, davası devam eden veya cezası kesinleşen mahkumlar 6 ay içerisinde başvuru yapabilecekler. Bu başvuru sonucunda cezası 15 yıldan fazla olanların infazı veya davası 10 yıl ertelenirken 15 yıldan kısa olanlarınki 5 yıl ertelenecek. Bu erteleme süresi boyunca herhangi bir terör suçu işlenmezse davalar düşmüş ve cezalar infaz edilmiş sayılırken suç işlenirse normal yargılama ve ceza süreci devam edecek. Bahsi geçen PKK/KCK ile ilişkili faaliyetler arasında kasten adam öldürme suçu kapsam dışı bırakılacak ve bu suçtan hüküm giyen bireylerin bu yasadan faydalanma imkanı bulunmayacak. Metinde ayrıca infaz edilmiş sayılacak suçların Haziran 2005’ten sonra işlenmiş olması şartının bulunmasından dolayı 1999 yılında ölüm cezasına çarptırılan ve 2002’de cezası müebbet hapse çevrilen Abdullah Öcalan bu kanundan yararlanamayacak.

Meclis’teki çerçeve yasa tartışması hakkında en çok dikkat çeken noktalardan biri ise Yeni Parti Genel Başkanı Özgür Özel’in, parti yöneticilerinin çerçeve yasaya olan desteğini dile getirip evet oyu vereceğini duyurmasıydı. Özel, kendisi Genel Başkan olarak evet oyu verecek olmasına rağmen Yeni Parti milletvekillerini kendi seçmenlerinin istekleri doğrultusunda oy kullanmaya teşvik ederek parti genelinde tek bir oy kullanma çağrısında bulunmadı. Bunun sonucunda Yeni Parti milletvekillerinin üçte ikisi ret oyu kullandı ve böylece Yeni Parti çerçeve yasaya karşı hibrit bir tutum benimsemiş oldu.

Özgür Özel’in ve Yeni Parti’nin bu tutumu sosyal medyada milliyetçi muhalif kesim tarafından terör örgütlerine karşı yeterince sert davranılmadığı gerekçesiyle tepki gösterildi. Bu kararın Yeni Parti’nin anketlerdeki yerini etkileyip etkilemediği henüz belli olmasa da çeşitli araştırma şirketlerinin düzenlediği anketler arasında Yeni Parti’nin oy oranı büyük değişiklikler gösteriyor. MetroPOLL’ün düzenlediği Temmuz 2026 anketinde Yeni Parti %30,3’lük bir oranla başı çekerken GENAR’ın Ağustos’un ilk haftası yayımladığı üç bin kişilik ankette Yeni Parti %14,5’le AKP ve CHP’nin ardından üçüncü sırada. Yeni Parti Sözcüsü Zeynel Emre 14 Ağustos tarihli açıklamasında anket farklarına cevap olarak kendilerine gelen bütün anketlerde Yeni Parti’nin oy oranının %30’dan fazla olduğunu savundu ve kısa sürede %40’lara ulaşacaklarını iddia etti.

Özgür Özel, 12 Ağustos tarihinde yaptığı açıklamada bu konuda daha önce de uzlaşmacı davranıldığını ve sosyal demokrat bir partinin Genel Başkanı olarak ilkesel bir karar vermenin önemine değindi. Yeni Parti’nin hem çözüm iradesini hem de çerçeve yasaya dair endişelerini başarıyla ortaya koyduğunu savunan Özel, benimsenen tutuma dair “vicdanının rahat” olduğunu belirtti. Çerçeve yasanın tam metni TBMM’nin resmi web sitesinde erişime açık.